Abdulla Tashqin
xv عصر جهان معنویت نینگ بویوک سیماسی حضرت علیشیر نوایی ۸۴۴ هجری ییل رمضان آی نینگ ۱۷ نچی کونی ۱۴۴۱ م ۹ نچی فبرل کونیگه مطابق هراتده توغیله دی. هرات شهری xv عصر بیرینچی یریم ده صاحبقرآن امیر تمیور اساس سالگن اولوغ سلطنت نینگ ایکینچی پایتختی تمیور نینگ کنجه اوغلی شاهرخ مرزا نینگ قول آسیتده گی آباد منزل لردن بیری ایدی.

علیشیر نوایی یتوک متفکر شاعر سیاست چی دولت اربابی معنو یت و معرفت ترقیاتی و رونقیگه اولکن حصه قوشکن داهی دولت یومیش لری بیلن بند بویشگه قره میء جوده کوپ قیمتلی ادبی تاریخی اثر لر یازیب قالد یره دی اول ذات آنه تیلی تورکی تیل نینگ رونقی اوچون جوده کتته خدمت کورستکن عالی جناب انسان ایدی. بوتون کوچ قدرتی صلا حیتی بیلن وطن آبادلیگی و ترقیاتیگه بغیشله ی دی. اوزی اوسکن یورتگه مهر قویه دی .               آسیتده گی آباد منزل لردن بیری ایدی.. علیشیر نوایی یتوک متفکر شاعر سیاست چی دولت اربابی معنو یت و معرفت ترقیاتی و رونقیگه اولکن حصه قوشکن داهی دولت یومیش لری بیلن بند بویشگه قره میء جوده کوپ قیمتلی ادبی تاریخی اثر لر یازیب قالد یره دی اول ذات آنه تیلی تورکی تیل نینگ رونقی اوچون جوده کتته خدمت کورستکن عالی جناب انسان ایدی. بوتون کوچ قدرتی صلا حیتی بیلن وطن آبادلیگی و ترقیاتیگه بغیشله ی دی. اوزی اوسکن یورتگه مهر قویه دی .
شوبیلن بیرگه هراتده آبادان لشتر یش ایشلریگه قیزغین اعتبار بیریب کورکم ، شینم، یشیل یورتگه ایلنتره دی. تاریخدن معلوم دیرکیم هرات شهری بویوک توران زمین اولکه لریدن بیری بولیب جنوبی تورکستان نامی بیلن اتلیب کیلگن یورت حسابلنه دی. اوشبو یورتده توغیلیب اوسکن علیشیر نوایی بوتون کوچ غیرتی قدرتی بیلن هرات شهرینی دنیا مدنیت اوچاغیگه اینتره دی. شوبیلن بیرگه ۱۵ عصرده شرق رنسانسی نامیگه سزاور بولیب شهرت قازانگن شهرده ۴۰۰ یوزدن آرتیق مدرسه خانقاه مناره رباط خشت کوپریک بناء انشاآت لر مکانیگه ایلنگن شهرهلی گچه اوزآبده و یادگارلیک لری بیلن یونسیکونینگ روی خطیگه کریتلگن شهر قطاریده توره دی. ولی افسوسلر بولسین کیم تمیوریلر سلاله سی قورگن بناء مدرسه مناره گونبمد مقبره کتب خانه خانقاه انشاعت لر تاریخ زرورقلریده یازیب قالدیرگن حقیقعت تاریخ لر دینا خلق آرا جماعت چیلیگ آلدیده یارقعن معلوم بوسه ده اما یاوزنیت لی کمیسه لر بوندای حقیقعت لردن انکار قیلشگه اینتیله دیلر ایچی قاره غرض آلود کمیسه لرموندای حقیقعت لردن انکار اتیش مقصده تورکی ملت مدنیت بایلیک لرینه اویدیرمه ساخته حجیت لری بیلن قالبکی لشتریب
شوبیلن بیرگه ایسلب اوتماقچی میز کیم تاریخ نی بوزیب کورستیشکه انتیلگن کوچلر اوزلرینی اساس سیز ساخته تاریخ لریدن بیخبر باشقه لر آرتیدن تاش آتیب یورگن لر کون سین آچیلیب باریاتکن لیگی آشکا رابولیب کورتنیب قاله دی.
تیموریلر دوری شان و شوکت، عظتمی و ومدینت اوچاق لری دنیا تاریخ لرید تره لنگن حجت لریدن قید اتیلگن اوز لریدن منگو اوچٍمس ایز قالدیرگن مدنیت بایلیک لری هنوز گچه کیشیلرنی حیرتگه سالیب کیله دی . بوندای حیرت آموز تاریخی آبده و یادگار لیک لر تیموریلر سلا له سی تمانیدن بنا اتیلگن مدنی بایلیک لر میز سمرقند و بخارادن هرات کابل، هندوستانگه قدر موجود بولیب اوز اثباتنی تاپیب تورگن تاریخی یادگار لیک لرنی کیم لر بناقیلگن لر بوکونگه قدر بوتون جهان نینگ تماشا بین و وسیاح لرینی لال قالدیریب کیله دی. شوبیلن بیرگه اتیش جائز بولسه علیشیر نوائی دوریده گی اولکن مدنیت علم و فن ساحه لریده گی سان سناق سیز یوتوق لری بو وطن آبادلیگی اوچون قیلگن ایش لری حقده قلم تبره تر ایکن میز وطنمیز نینگ اوتمیش زامنلرده تنیچ مصفا حیات انسانی فضلیت لرگه ایگه بولگن یورت سیماسی تصویرلنه دی. علیشیر نوائی حقیقی جان کویر یورت پرور وطن آبادلیگی اوچون قیغورگن انسان بولگن بوتون مال و ملک بایلیک لرینی علم و فن ترقیاتی یولیگه صرف لگن. برچه ملت و ایلت لرنینگ تنیگ حقوق لیکده یشه ش ریال معنوی حیات یره تیش اوچون ایزگو عملی ایش لر قیلگن . اوز زمانه سیده عدالت پرور لیک غایه لرینی ایلگری سوریب برچه ملت ایلت لر آرا ایناق لیککه چارلب و برگه یشه ش لریگه اونده گن . عدالت سیز لیکلرگه قرشی کورشکن کمبغل و یتیم لرنی باشنی سیله گن برچه ملت لرنی تنیگ حقوق لی تینچ تاتولیک که چارلب کیلگن . تانیقلی دولت اربا بی بوله دی. اوشبو یرده اولوغ علیشیر نوایی حضرت لری نینگ حیاتیده گی عالم الشمول ثوابلی ایش لردن ایسلش و یارتیش یاش نوقران یگیت و قیزلر یمزنی حس تویغو لرینی اویغا تیش و شو بیلن بیرگه اوزلیگی نی انگله لش وطن تویغولرینی آشریشده خدمت قیله دی دیب بیله میز چونکی بوکونگی وطنمیز ده گی کیچه یاتکن ناقرارلیکلر انسان حیاتیگه تهلکه سالوچی خوفلی وضیعت لر دوام اتیلیشی وطنیمز ده قیرغین- برات اوریش لر اوج آلیب باره یاتکن لیگی یورتمیزنی ویرانه گه ایلنتریب باره یاتکن ماجرا و حادثه لر سبب لری فقط اولکه میزده گی یککه حاکمیت زوره وانلیک لر طفیلی یوزه گه کیلیب افغانستان ده گی ملت و ایلت آرا نزاع لر کیلیب چیقریش لری حاضرگی افغانستان ده قیر غین- برات اورش لر توسلنیب النگه سی کوککه ساویریلیاتکنی بوتون خلق آرا جمعیت لرنی تشویشگه سالیب کیله دی افغانستان ده حاظرگی دولت یککه حاکمیت گه ایلنگن فاشیزم بلاسیگه اوچره ب اوز زوالیگه نقط قویه دی .

یازوچی عبدلله تاشیقن
دوامی بار